KOŹLE - osada przy trakcie solnym, wzmiankowana w 1108. Od 1327 miasto znajdowało się pod zwierzchnictwem Czech. W 1396 r. zostało zniszczone przez pożar. Do 1532 w posiadaniu Śląskich książąt piastowskich, następnie w rękach Habsburgów. W 1745 przejściowo znalazł się w rękach Węgrów. Do 1945 roku nosiło nazwę Cosel. W wyniku działań wojennych zniszczone w ok. 10% W latach 1946-1975 Koźle było miastem powiatowym .Kędzierzyn - Koźle było także jednym z największych portów śródlądowych Polski. 
KĘDZIERZYN - w XIII wieku był wsią polską noszącą nazwę Kandersino. Od XIV wieku znajdował się pod zwierzchnictwem Czech, a od 1742 w państwie pruskim. Wówczas był jeszcze niewielką miejscowością. W XIX wieku nastąpił wzrost znaczenia po zbudowaniu Kanału Kłodnickiego. W 1921 r. toczono tutaj walki podczas III powstania Śląskiego. Miasto było objęte plebiscytem, pozostało w granicach Niemiec. Do 1931 r. nosiło nazwę Kandrzin, potem do 1945 - Heydebreck. W 1939 koncern IG Farben zbudował tu zakłady chemiczne, produkujące paliwa lotnicze i rakietowe dla Luftwaffe, podczas okupacji hitlerowskiej mieścił się tu podobóz obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu. W 1944 miasto było celem "dywanowych" nalotów aliantów. Po zakończeniu wojny sprawne urządzenia z fabryki chemicznej wywieziono do ZSRR. Od 1945 w granicach Polski.